«Ελληνική Κρίση και Ευρωπαϊκή Προοπτική»

ο Ευρωβουλευτής Φιλελευθέρων της Γερμανίας Γιώργος Χατζημαρκάκης , ο επίκουρος καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου  Γιώργος Δουράκης  και ο Δημοσιογράφος  Γιώργος Δελαστίκ  σε μια συζήτηση  που συντόνιζε ο Δημοσιογράφος Γιώργος Σαχίνης.
Ο πρόεδρος του Περιφερειακού Τμήματος κ. Γιώργος Αμπαρτζάκης δήλωσε: 
«Ξεκινήσαμε τις δέκατες τρίτες εκδηλώσεις Οικονομικής Σκέψης με το συγκεκριμένο τίτλο. Ωστόσο τον διαλέξαμε πριν από περίπου ένα μήνα,  αν τον διαλέγαμε σήμερα ίσως τον αλλάζαμε λίγο όπως για παράδειγμα  ¨το μετέωρο βήμα της ευρωπαϊκής οικονομίας¨, παρακολουθούμε όμως σε μία εξελικτική πορεία από το 1998 την πορεία της οικονομίας με επίκεντρο την Ελλάδα , την Κρήτη και τις δομικές αλλαγές σε Ευρωπαϊκό και Παγκόσμιο πεδίο. Οι εκδηλώσεις μας δηλαδή, ουσιαστικά συμπορεύονται με την περίοδο που από την δραχμή περάσαμε στο ευρώ και την ευρωζώνη , μέχρι σήμερα που η ελληνική κρίση είναι μόνο μία πτυχή της ευρύτερης οικονομικής κρίσης σε όλη την Ευρωζώνη. »

Έχει μέλλον το ευρώ;

Η ολοένα εντεινόμενη κρίση που πλήττει την ευρωζώνη αλλά και τα δεδομένα της ελληνικής οικονομικής πραγματικότητας έγιναν ο καμβάς της πρώτης συζήτησης με τις πτυχές της ελληνικής κρίσης και της Ευρωπαϊκής Προοπτικής να μπαίνουν στο μικροσκόπιο. Η πορεία της χώρας στο ευρώ αλλά και η ίδια η υπόσταση του νομίσματος , το παρόν του αλλά πολύ περισσότερο  το μέλλον του κυριάρχησαν στη συζήτηση και στις απόψεις που διατύπωσαν οι ομιλητές .
«Κατάλαβαν και οι Γερμανοί ότι η κρίση αυτή είναι δημοσιονομική ευρωπαϊκή και όχι μόνο Ελληνική γιατί αυτή η εικόνα επικρατούσε στην αρχή. Τώρα αγγίζει η κρίση και τον σκληρό πυρήνα της ευρωζώνης με τη Γαλλία , το Βέλγιο  και την Ιταλία. Και αυτό σημαίνει ότι πρέπει να πάρουμε και άλλα μέτρα»  τόνισε ο Ευρωβουλευτής Φιλελευθέρων της Γερμανίας  Γιώργος Χατζημαρκάκης που γνωρίζει πολύ καλά την Γερμανική πραγματικότητα και την άποψη που έχει η Γερμανία αναφορικά με την δημοσιονομική δυσχέρεια της Ελλάδας .
Ο  έτερος ομιλητής ο δημοσιογράφος Γιώργος Δελαστίκ μεταξύ άλλων τόνισε :
«Το ερώτημα μέχρι σήμερα ήταν αν θα πετάξουν οι Ευρωπαίοι , με επικεφαλής τη Γερμανία, την Ελλάδα έξω από το ευρώ. Από η στιγμή όμως που η κρίση επεκτάθηκε και στην Ιταλία νομίζω ότι το ερώτημα είναι αν θα υπάρχει σε λίγα χρόνια ευρώ όπως το γνωρίζουμε σήμερα για να μπορούν να διώξουν την Ελλάδα».
Ως αποτέλεσμα μίας κάκιστης οικονομικής πολιτικής που ακολούθησε η Ευρωζώνη χαρακτήρισε την κρίση χρέους ο Καθηγητής κ. Δουράκης υπενθυμίζοντας ότι η κρίση ξεκίνησε από τις ΗΠΑ και η Ελλάδα βρέθηκε στη δίνη της κρίσης και κινδυνεύει τώρα να πληρώσει πολύ ακριβά την ένταξη της στο ευρώ. « Το όνειρο έτσι όπως εξελισσόταν το ευρώ μετατρέπεται σε έναν εφιάλτη και όλα αυτά οφείλονται στην πολύ κακή οικονομική πολιτική της ευρωζώνης αλλά και στην κολοβή αρχιτεκτονική του ευρώ και  της ευρωζώνης από την αρχή. Αν δεν αλλάξει πολιτική η ευρωζώνη και αν δεν ακολουθήσει επεκτατική δημοσιονομική και νομισματική πολιτική σε καμία περίπτωση δε βγαίνουμε από το αδιέξοδο και τα χειρότερα είναι μπροστά μας και όχι πίσω μας» υπογράμμισε ο κ. Δουράκης.

 
Ευρωζώνη και Λουκάς Παπαδήμος.

Χαρακτηρίζοντας τη Γερμανία ως θύμα των εξελίξεων ο Γιώργος Χατζημαρκάκης τόνισε ότι τώρα το ζήτημα είναι η Ελλάδα να παραμείνει στον σκληρό πυρήνα της ευρωζώνης ενώ σημείωσε ότι λύσεις υπάρχουν και θα παρθούν πολύ σύντομα οι σχετικές αποφάσεις «Δεν είναι πλέον ταμπού τα ευρωομόλογα , η Ευρωπαϊκή Κομισιόν έχει βγάλει κάποιες ιδέες . Αντιδράει η Γερμανία αλλά όπως  πάντα αντιδράει και στο τέλος θα γίνει θύμα των εξελίξεων όπως και στο θέμα της ΕΚΤ  . Πιστεύω και αυτή θα παίξει ένα πιο σημαντικό ρόλο από ότι παίζει  τώρα  και ο νέος της πρόεδρος ,ο τέως διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Ιταλίας , Μάριο Ντράγκι, μπορεί να λέει ότι η τράπεζα δεν θα αγοράσει ομόλογα , το οποίο σημαίνει να τυπώνει λεφτά, πιστεύω όμως ότι εκεί θα καταλήξουμε» τόνισε χαρακτηριστικά ο Ευρωβουλευτής  ενώ συμπλήρωσε ότι το πρόσωπο του Λουκά Παπαδήμου θα βοηθήσει την Ελλάδα να κερδίσει εκ νέου την εμπιστοσύνη των ευρωπαίων εταίρων της «Οι ευρωπαίοι έχουν μεγάλη εμπιστοσύνη στη προσωπικότητα Παπαδήμου και αυτό μετράει . Η Ελλάδα πρέπει να ξανακερδίσει την αξιοπιστία της στην Ευρώπη και την εμπιστοσύνη της οποίας έχει χάσει ένα μεγάλο μέρος . Ο κ. Παπαδήμος είναι η σωστή λύση , η σωστή απάντηση» 
Ο νέος Πρωθυπουργός αποτέλεσε  το μήλον της έριδος κατά τη συζήτηση της Δευτέρας καθώς η ιδιότητα του ως τραπεζίτης διεγείρει ερωτηματικά και οι απόψεις διίστανται «Αυτού του είδους ο διορισμός μη ελεγχόμενων τεχνοκρατών οι οποίοι δεν πρόκειται να αποδώσουν πουθενά λόγο για τα έργα τους δεδομένου ότι δεν πρόκειται να εμφανιστούν ποτέ στις εκλογές , όπως έγινε σε Ελλάδα και Ιταλία κατά τη γνώμη μου συνιστά κατ ουσίαν εκτροπή από θεμελιώδεις αρχές του δημοκρατικού πολιτεύματος»
σημείωσε μεταξύ άλλων το Γιώργος Δελαστίκ που ξεκάθαρα εκφράζει τις δικές του ενστάσεις γύρω από την επιλογή του Λουκά Παπαδήμου.

Οι εκδηλώσεις συνεχίστηκαν με μία ακόμα ενδιαφέρουσα ημερίδα με θέμα:

«Αλήθειες και Ψέμματα, γιατί φθάσαμε ως εδώ».

Ομιλητές στην εκδήλωση αυτή ήταν ο καθηγητής και πρόεδρος του ΚΕΠΕ κ. Παναγ. Κορλίρας, ο καθηγητής κ. Μηνάς Βλάσσης, πρόεδρος του Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Κρήτης, και ο κ. Βασίλης Κάτσος, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της φαρμακευτικής εταιρείας Pharmaten. Την συζήτηση συντόνισε ο δημοσιογράφος κ.Αθαν. Χ. Παπανδρόπουλος.
Αναφερόμενος στην κρίση δημοσίου χρέους που αντιμετωπίζει η χώρα, ο καθηγητής κ. Π. Κορλίρας επεσήμανε πολλές αστοχίες των οικονομικών πολιτικών που ακολουθήθηκαν τα τελευταία χρόνια και είπε ότι η Ελλάδα, ως μέλος της ευρωζώνης, επέδειξε ανεπίτρεπτη ελαφρότητα. Συγκεκριμένα, η χώρα μας, μετά την ένταξή της στην ευρωζώνη, «αξιοποίησε» την δυνατότητα δανεισμού με φθηνούς τρόπους (με «γερμανικά επιτόκια») για να χρηματοδοτεί δημοσιονομικά ελλείμματα που τροφοδοτούσαν την κατανάλωση, ένα μη-διατηρήσιμο επίπεδο «ευημερίας» και τελικά τα αυξανόμενα ελλείμματα τόσο του κράτους όσο και του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών. «Είναι ενδεικτικό ότι η Ελλάδα είχε πρωτογενή δημοσιονομικά πλεονάσματα την περίοδο 1996-2002 και συνεχώς διογκούμενα πρωτογενή δημοσιονομικά ελλείμματα την περίοδο 2003-2010, δηλαδή μετά την υιοθέτηση του ευρώ. Ο εύκολος δανεισμός σε περίοδο υψηλής διεθνούς ρευστότητας και το χαμηλό κόστος λόγω συμμετοχής στην ευρωζώνη –όπου το χρέος λανθασμένα εθεωρείτο από τις αγορές ως «εγγυημένο»– ήταν παράγοντες εκμαυλισμού της ελληνικής κοινωνίας, με ευθύνη των εκάστοτε κυβερνήσεων που κάλυπταν τις εσωτερικές στρεβλώσεις και συντεχνιακές αντιστάσεις με την επιφανειακή ευφορία ανόδου του επιπέδου κατανάλωσης, που δεν ανταποκρινόταν στις πραγματικές δυνατότητες της χώρας», τόνισε ο πρόεδρος του ΚΕΠΕ.

 
Από την πλευρά του, ο καθηγητής κ. Μ. Βλάσσης αναφέρθηκε στα αίτια της παγκόσμιας χρηματοοικονομικής κρίσης, άσκησε κριτική στις πρακτικές μόχλευσης των τραπεζών και τόνισε ότι ο παραμερισμός της πραγματικής οικονομίας από τις χρηματοπιστωτικές λειτουργίες είναι ένα φαινόμενο που προκαλεί ανισορροπίες με ασύμμετρες επιπτώσεις. Κάνοντας λόγο για την ελληνική οικονομία, ο καθηγητής τόνισε την ανάγκη να παραμείνει στην ευρωζώνη –η οποία, ωστόσο, επίσης αντιμετωπίζει σοβαρή κρίση χρέους και τραπεζικής αβεβαιότητας.
Στην ανάγκη η ελληνική οικονομία να αποκτήσει εξωστρέφεια αναφέρθηκε ο κ. Β. Κάτσος, ο οποίος εξήγησε πώς καταφέρνει η επιχείρησή του να εξάγει το 85% της παραγωγής της και να είναι παρούσα με τα προϊόντα της σε 52 χώρες ανά τον κόσμο. Έδωσε επίσης έμφαση στην ανάγκη βελτίωσης της εκπαίδευσης στην χώρα μας και είπε ότι η Ελλάδα πρέπει να ενισχύσει τομείς που άπτονται της επιστημονικής έρευνας και ανάπτυξης, αλλά και της παροχής εκπαιδευτικών υπηρεσιών. Αναφορικά με την καταπολέμηση της ανεργίας, ο κ.Β.Κάτσος έδωσε βάρος στην ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας, αλλά υπό συνθήκες που είναι μακρυά από γραφειοκρατικές αγκυλώσεις και συναφή φαινόμενα διαφθοράς.
Στην εκδήλωση χαιρετισμό απεύθυνε ο πρόεδρος του Περιφερειακού Τμήματος Ανατολικής Κρήτης του ΟΕΕ κ. Γιώργος Αμπαρτζάκης, ο οποίος επεσήμανε την ανάγκη να αναπτύσσονται παρόμοιοι προβληματισμοί σε αυτή την κρίσιμη για την χώρα και την ελληνική οικονομία περίοδο.

Θέμα της επόμενης εκδήλωσης που πραγματοποιήθηκε στην Ιεράπετρα ήταν:

«Κοινωνία και Οικονομία σε κρίση».

Τους συμμετέχοντες καλωσόρισε ο Πρόεδρος του ΟΕΕ/ΤΑΚ κ. Γιώργος Αμπαρτζάκης, ο οποίος αναφέρθηκε στον προβληματισμό που υπάρχει στην κοινωνία για τις εξελίξεις στο χώρο της οικονομίας και την επικαιρότητα που αποκτούν εκδηλώσεις ενημέρωσης και πληροφόρησης του κοινού όπως εκείνες της οικονομικής σκέψης που διανύουν επιτυχημένα τα 13 χρόνια. Παράλληλα τόνισε πως είναι επιλογή της Διοίκησης είναι να μην περιορίζεται μόνο σε διοργανώσεις στην έδρα του Τμήματος στο Ηράκλειο, αλλά να πραγματοποιεί εκδηλώσεις και στο Λασίθι.   
Την βραδιά άνοιξε ο Καθηγητής πολιτικής οικονομίας και αντιπρύτανης του πανεπιστημίου Κρήτης κ. Γεώργιος Σταθάκης, ο οποίος προχώρησε σε μια ολοκληρωμένη παρουσίαση των δεδομένων της κρίσης από την πρώτη εμφάνιση των φαινομένων στο παγκόσμιο τραπεζικό σύστημα μέχρι τα πρόσφατα στοιχεία που προέκυψαν για τη χώρα και εστιάστηκε στο επίμαχο ερώτημα των δυνατοτήτων εξόδου από την κρίση. Ο κ. Σταθάκης μίλησε για την μεγαλύτερη κρίση του ευρώ και της Ε.Ε. και επεσήμανε πως η Ελλάδα έχει οδηγηθεί στα πρόθυρα χρεοκοπίας. Άσκησε κριτική στους εμπνευστές και εφαρμοστές του μνημονίου και τόνισε πως η άποψη των οικονομολόγων που έλεγαν πως η λύση δεν είναι η «θεραπεία σοκ», αλλά η σταδιακή προσαρμογή, σήμερα δικαιώνεται.
Ιδιαίτερα αισιόδοξος για την πορεία της Κρήτης τα επόμενα χρόνια εμφανίστηκε ο Καθηγητής οικονομετρίας του πανεπιστημίου Κρήτης κ. Δικαίος Τσερκέζος. Αναφερόμενος σε έρευνες του Τμήματος του, τόνισε πως μετά από την πρώτη περίοδο της ύφεσης, η Κρήτη θα παρουσιάσει μεγάλη ανάπτυξη στο βαθμό που θα μπορεί να προχωρεί σε απευθείας αξιοποίηση των χρηματοπιστωτικών αγορών. Μάλιστα ανέφερε ότι έχει καταθέσει πρόταση στην Περιφέρεια Κρήτης η οποία εστιάζεται στην ιδέα να αξιοποιηθεί χρηματοπιστωτικά η πρόβλεψη του καιρού για το νησί  μέσω παραγώγων!  
Από την πλευρά του ο Αναπληρωτής καθηγητής πολιτικών επιστημών του πανεπιστημίου Κρήτης κ. Νίκος Παπαδάκης προχώρησε σε μια σειρά επισημάνσεις γύρω από τα φαινόμενα της κρίσης στην ελληνική κοινωνία, παρουσιάζοντας με παραστατικό τρόπο αδυναμίες του διοικητικού μηχανισμού και λανθασμένες πολιτικές επιλογές που οδήγησαν στη μεγάλη κρίση την Ε.Ε. και τη χώρα μας. Ήταν δε ενδεικτικό το παράδειγμα που ανέφερε για το σχέδιο που εκπονεί επιστημονική ομάδα στην οποία ηγείται, με επίκεντρο τα προβλήματα της ανεργίας στη χώρα και η οποία αποτελεί «θύμα» της ανεργίας από την αδυναμία ρευστοποίησης της χρηματοδότησης του προγράμματος, εξαιτίας της γραφειοκρατικής λογικής.  
Το ενδιαφέρον του κοινού ήταν μεγάλο και αυτό αποτυπώθηκε στην τρίωρη διάρκεια της εκδήλωσης λόγω των πολλών ερωτημάτων που διατυπώθηκαν από το κοινό προς τους ομιλητές. Την εκδήλωση συντόνισε ο δημοσιογράφος Μιχάλης Ατσαλάκης.